الميرزا القمي
138
جامع الشتات ( فارسي )
است قبل از ركوع وخصوص روايت رجاء ( 1 ) بن أبي ضحاك در عمل حضرت رضا ( ع ) در راه خراسان دلالت بر ثبوت قنوت دارد در شفع ، ولكن صحيحه عبد الله بن سنان ( 2 ) دلالت دارد بر اينكه قنوت در وتر ، در ركعت ثالثه است قبل از ركوع ، به ضميمه اخبار صحيحه ومعتبره بسيار كه دلالت دارند وتر ، نام سه ركعت است . وبعض متأخرين علما ، تصريح به سقط قنوت شفع كردهاند ومصرحى به ثبوت آن بخصوصه در نظر نيست وروايت رجاء هم ضعيف است وآن اخبار صحيحه عامه هم بيش از اين دلالت ندارند كه قنوت ، قبل از ركوع است نه اينكه در هر دو ركعتي قنوتى هست ، بلى در اخبار ديگر كه در ذكر " قبل از ركوع " [ نيستند ] ( بلكه دلالت دارند بر اينكه در هر نماز قنوت است در هر فريضة ونافله ) دلالت به عنوان عموم است . وبه هر حال ، عمل حقير در ترك قنوت است . 308 - سؤال : كاردى كه دستهاش استخوان مجهول الحال باشد در نماز چه صورت دارد ؟ جواب : اظهر صحت است ، اگر چه أحوط ، اجتناب است . 309 - سؤال : احتياط در ظهر جمعه چيست ؟ آيا جمع بين صلاتين است يا ترك جمعه واتيان ظهر ، بنابر عدم وجوب عيني جمعه وهر گاه جمع ، أحوط باشد ، آيا احتياط به مباشرت فقيه است يا به من جاز له الإمامة حاصل مىشود ودر صورت تحقق احتياط به مباشرت فقيه ، آيا تفقه در بعضي مسائل بنا بر جواز تجزى اجتهاد ، كافى است يا نه ؟ جواب : احتياط در جمع بين صلاتين است ، هر چند قايل به وجوب عيني باشيم ، زيرا كه مفروض اين است كه در وجوب عيني هم دليل آن يقيني نيست بلكه ظني است ، پس دليل بر حرمت آن نيست ، واما دليل جواز ( بلكه استحباب ) همان أدله احتياط است ،
--> 1 : بحار الأنوار ج 49 ص 95 - 91 ، حديث طولانى - ونيز - مسند الإمام الرضا ج 1 ص 44 - 40 ، وعيون الأخبار 2 - 180 ، رجاء بن ضحاك از طرف مأمون مأمور بود كه امام را از مدينه به مرو آورد ، چندان اعتنائى به حديث أو نمىكنند . 2 : وسائل : ج 2 ص 900 ، أبواب قنوت باب 3 ج 2 .